NAFOSTED thúc đẩy doanh nghiệp tham gia nghiên cứu ứng dụng, đồng tài trợ và đặt hàng R&D

Phát biểu tại Hội thảo, ông Lê Đình Hanh nhấn mạnh những đổi mới trong mô hình quản lý, tài trợ và đặt hàng của Quỹ theo hướng lấy nhu cầu thực tiễn và bài toán công nghệ của doanh nghiệp làm một trong những đầu vào quan trọng của hoạt động nghiên cứu ứng dụng. Theo đó, doanh nghiệp không chỉ tham gia với tư cách đơn vị tiếp nhận kết quả nghiên cứu mà có thể tham gia xuyên suốt quá trình hình thành và triển khai nhiệm vụ, từ đặt hàng, đề xuất nhiệm vụ, chủ trì hoặc phối hợp thực hiện đến tiếp nhận, ứng dụng và thương mại hóa kết quả nghiên cứu. Cách tiếp cận này nhằm tăng tính thực tiễn, khả năng ứng dụng và hiệu quả của các nhiệm vụ khoa học và công nghệ, đồng thời tạo điều kiện để doanh nghiệp chủ động hơn trong việc xác định nhu cầu, công nghệ cần phát triển và tham gia vào quá trình kiểm chứng, hoàn thiện sản phẩm.

Đối với những doanh nghiệp chưa đáp ứng đầy đủ các điều kiện để trực tiếp chủ trì nhiệm vụ, ông Lê Đình Hanh cho biết Quỹ định hướng không xem đây là rào cản đối với sự tham gia của doanh nghiệp, mà khuyến khích hình thành các mô hình hợp tác giữa doanh nghiệp với viện nghiên cứu, trường đại học. Theo đó, doanh nghiệp có thể đưa ra bài toán từ thực tiễn sản xuất, thị trường và nhu cầu công nghệ; các viện, trường phát huy năng lực nghiên cứu, chuyên gia và cơ sở vật chất để cùng giải quyết bài toán. Quỹ sẽ đóng vai trò kết nối, hỗ trợ hình thành nhiệm vụ và điều phối các bên, qua đó tạo ra chuỗi liên kết từ “bài toán của doanh nghiệp – năng lực nghiên cứu – hỗ trợ của Nhà nước – ứng dụng và thương mại hóa”, góp phần rút ngắn khoảng cách giữa nghiên cứu và thị trường.

Ông Lê Đình Hanh, Phó Giám đốc Cơ quan điều hành Quỹ NAFOSTED phát biểu tại Hội thảo.

Bà Vũ Thị Kim Chi, Phó Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Quảng Ninh cho biết tỉnh đang chuyển từ cách tiếp cận “đẩy từ phía cung” sang “kéo từ phía cầu”, tăng cường nắm bắt nhu cầu công nghệ của doanh nghiệp và thúc đẩy sự tham gia của Nhà nước, doanh nghiệp, viện, trường ngay từ đầu trong quá trình lựa chọn và phát triển công nghệ”; Sở đang khảo sát nhu cầu công nghệ của doanh nghiệp và cam kết cùng chia sẻ trách nhiệm, rủi ro trong quá trình triển khai.

Bà Vũ Thị Kim Chi, Phó Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Quảng Ninh phát biểu tại Hội thảo.

Trình bày nội dung về tài trợ, đặt hàng nghiên cứu ứng dụng, bà Nguyễn Thị Mỹ An, Trưởng phòng Quản lý nghiên cứu ứng dụng của Quỹ đã làm rõ các vai trò doanh nghiệp có thể tham gia: là tổ chức chủ trì, tổ chức phối hợp, đơn vị đặt hàng hoặc đơn vị tiếp nhận, ứng dụng kết quả; cùng với đó là quyền lợi của doanh nghiệp, đặc biệt là quyền đối với kết quả nghiên cứu, và trình tự thực hiện tài trợ, đặt hàng. Đối với doanh nghiệp chưa đáp ứng đầy đủ điều kiện của tổ chức chủ trì, Quỹ khuyến khích phối hợp cùng viện, trường để đề xuất nhiệm vụ và sẵn sàng làm đầu mối kết nối.

Bà Nguyễn Thị Mỹ An, Trưởng phòng Quản lý nghiên cứu ứng dụng giới thiệu nội dung về tài trợ, đặt hàng nghiên cứu ứng dụng của Quỹ.

Từ thực tiễn sản xuất, bà Nguyễn Thị Thu Hiền, Giám đốc Công ty TNHH Sản xuất và Thương mại Quảng Ninh nêu những khoảng trống công nghệ của ngành hàu về giống, quản lý môi trường vùng nuôi và kiểm soát dịch bệnh, đồng thời cho biết nhiều doanh nghiệp còn e ngại khi đăng ký nhiệm vụ khoa học và công nghệ và mong muốn phối hợp với các nhà khoa học, cơ quan quản lý để đưa nghiên cứu vào thực tiễn sản xuất.

Bà Nguyễn Thị Thu Hiền, Giám đốc Công ty TNHH Sản xuất và Thương mại Quảng Ninh trình bày tham luận tại Hội thảo

Ông Lê Quang Thắng, Giám đốc Công ty Đầu tư Xây dựng Việt Long chia sẻ  doanh nghiệp gặp ba nhóm khó khăn chính: rủi ro tài chính cao trong giai đoạn nghiên cứu, thử nghiệm; cơ chế đồng tài trợ chưa thực sự phù hợp với tính biến động của hoạt động R&D; khoảng cách từ kết quả nghiên cứu đến kiểm chứng, hoàn thiện tiêu chuẩn, cấp phép, xây dựng mô hình trình diễn và thương mại hóa.

Ông Lê Quang Thắng, Giám đốc Công ty Đầu tư Xây dựng Việt Long trình bày tham luận tại Hội thảo

Tại phần trao đổi, thảo luận, các doanh nghiệp cho biết quan tâm không chỉ đến khả năng tiếp cận nguồn lực mà còn đến cách thức quản lý nhiệm vụ phù hợp với đặc thù nghiên cứu. Doanh nghiệp kiến nghị tăng cường quản lý theo kết quả đầu ra, tài trợ theo các mốc thực hiện và tạo điều kiện chủ động điều chỉnh một số nội dung trong quá trình nghiên cứu. Các doanh nghiệp cũng đặt vấn đề về điều kiện tham gia của doanh nghiệp mới thành lập và khả năng đồng thời thực hiện nhiều nhiệm vụ.

Một vấn đề khác được nhiều đại biểu quan tâm là kiểm nghiệm, đánh giá chất lượng sản phẩm trước khi đưa vào sản xuất và thương mại hóa. Các đại biểu cho rằng việc kiểm nghiệm nhiều lần có thể làm tăng thời gian và chi phí, đồng thời đề xuất tăng cường kết nối để doanh nghiệp có thể tiếp cận các tiêu chí, phương pháp đánh giá phù hợp ngay từ quá trình nghiên cứu. Trước nhu cầu này, Quỹ cho biết đang xây dựng chương trình hỗ trợ kiểm chứng công nghệ nhằm hỗ trợ doanh nghiệp kiểm chứng công nghệ trước khi đưa vào sản xuất đồng loạt và thương mại hóa.

Các đại biểu trao đổi, thảo luận tại Hội thảo

Hội thảo cũng đặt ra yêu cầu tăng cường liên kết “3 nhà” theo hướng cơ quan quản lý không làm thay doanh nghiệp nhưng chủ động đồng hành, điều phối và tháo gỡ vướng mắc trong quá trình triển khai; viện, trường cung cấp chuyên gia và năng lực nghiên cứu; doanh nghiệp đặt bài toán từ thực tiễn, tham gia nguồn lực và ứng dụng, thương mại hóa kết quả. Đây được xem là hướng tiếp cận quan trọng để rút ngắn khoảng cách từ nhu cầu thực tiễn đến nghiên cứu, kiểm chứng và ứng dụng công nghệ.

Hội thảo diễn ra trong không khí cởi mở, thẳng thắn và xây dựng, tạo cơ hội để Quỹ NAFOSTED, cơ quan quản lý, doanh nghiệp và các nhà khoa học cùng trao đổi về những bài toán công nghệ từ thực tiễn và các yêu cầu đặt ra đối với cơ chế hỗ trợ R&D. Những ý kiến tại Hội thảo là cơ sở thực tiễn để Quỹ tiếp tục nghiên cứu, hoàn thiện các cơ chế đồng tài trợ, đặt hàng theo mô hình liên kết ba nhà, tài trợ theo kết quả đầu ra và hỗ trợ kiểm chứng công nghệ, qua đó tăng cường kết nối giữa nghiên cứu và nhu cầu ứng dụng của doanh nghiệp.

Các đại biểu tham dự Hội thảo chụp ảnh lưu niệm

 Phòng Quản lý nghiên cứu ứng dụng